| A |
Ríki Guðs, leyndardómur
og tilgangur kirkjunnar |
| 14 |
Tímarnir krefjast þess að
kirkjan leggi eitthvað nýtt af mörkum. Samkomulag
okkar eins og það er að finna í þessu skjali,
um eðli kirkjunnar og einingu hennar, gefur til kynna leiðir
til að bregðast við kalli tímans. Okkur hefur orðið
það ljóst að við erum ekki framandi hver
öðrum heldur "samþegnar hinna heilögu og
heimamenn Guðs. ...bygging, sem hefur að grundvelli postulana
og spámennina en Krist Jesú sjálfan að hyrningarsteini"
(Ef.2:19-20). Fyrir náð sína hefur Guð laðað
okkur inn á áhrifasvæði sitt til að sætta
við sig allt sem hann hefur skapað og haldið við (II.
Kor. 5:17-19), til að frelsa sköpunina frá allri ánauð
(Róm.8:19-22) og til að safna öllu til einingar með
sér (Ef.1:9 og áfram). Takmark Guðs í Kristi
er að endurreisa og endurnýja allt sem hann hefur gert,
að Guðsríkið komi í fyllingu sinni. |
| 15 |
Guð faðir sendi son sinn Jesú
Krist í heiminn til að draga okkur til sín. Með
lífi Krists, dauða og upprisu opinberast ást Guðs
og við erum frelsuð frá valdi syndar og dauða (Jóh.3:16-18).
Samfélag okkar við Guð er endurreist fyrir náð
sem tekið er við í trú. Við erum heimt úr
helju til að lifa nýju lífi (Róm.6:1-11),
endurfædd, ættleidd sem synir og dætur og gefið
frelsi til að lifa í Andanum (Gal.4:5, Róm.8;14-17).
Þetta er kjarni þess fagnaðarerindis sem kirkjan boðar
og í þessari boðun safnar Guð lýð
sínum saman. Á öllum öldum, allt frá
dögum postulanna hefur það verið tilgangur kirkjunnar
að boða þetta fagnaðarerindi í orði og
verki: "Já, það sem vér höfum séð
og heyrt, það boðum vér yður einnig, til
þess að þér getið líka haft samfélag
(koinonia) við oss. Og samfélag (koinonia) vort er við
föðurinn og við son hans Jesú Krist" (1.Jóh.1:3). |
| 16 |
Trúin er þannig staðfesting
Guðs á að ljósið hafi komið inn í
heiminn, að Orðið hafi orðið hold og dvalið
á meðal okkar og gefið okkur rétt á að
verða Guðs börn (Jóh.1:1-13). Trú, sem
líf í samfélagi við þríeinan
Guð, fæðir okkur inn í líf kirkjunnar,
líkama Krists, og styrkir okkur og nærir. Það
er gjöf fyrirgefningarinnar sem frelsar okkur frá oki
syndarinnar og frá þeirri nauð að þurfa
að réttlæta okkur sjálf. Okkur er gefið
líf í þakklæti, ást og von. Af náð
erum við hólpin orðin fyrir trú (Ef.2:8). |
| 17 |
Fagnaðarerindið kallar okkur til
þessa lífs í samfélagi við Guð
og hvert við annað (koinonia). Í skírninni sameinar
heilagur andi okkur Kristi í dauða hans og upprisu (Róm.6:1-11;
1. Kor.12:13); í kvöldmáltíðinni nærumst
við og styrkjumst sem limir hins eina líkama, með þátttöku
í líkama og blóði Krists (1.Kor.10:16 og
áfram). Kirkjan og fagnaðarerindið eru þannig
tengd órofa böndum. Trú á Jesú, hinn
smurða, sem grundvöll ríkis Guðs stafar þannig
af hinni sýnilegu og heyranlegu boðun fagnaðarerindisins
í orði og sakramentum. Það er og engin boðun
orðsins og sakramentanna án samfélagsins og embætta
þess[1]. Þannig byggist samfélag kirkjunnar á
boðun orðsins og útdeilingu sakramentanna sem vígðir
þjónar kirkjunnar annast. Guð skapar og heldur kirkjunni
við í gegnum þessar gjafir og gefur trú, ást
og nýtt líf á hverjum degi. |
| 18 |
Við verðum að sjá samfélagið
í kirkjunni sem verkfæri í þágu lokamarkmiðs
Guðs. Þetta samfélag lifir Guði til dýrðar
við að þjóna í hlýðni því
starfi Krists að sætta mannkyn og sköpun alla við
Guð (Ef.1:10). Þess vegna er kirkjan send inn í heiminn
sem tákn, verkfæri og undanfari veruleika sem upprunninn
er handan sögunnar - ríkis Guðs. Í kirkjunni
holdgast leyndardómur frelsunarinnar í nýju mannkyni
sem hefur verið sætt við Guð og innbyrðis í
Jesú Kristi (Ef.2:14, Kól.1.19-27). Kirkjan bendir í
þjónustu sinni og boðun á raunveruleika Guðsríkisins;
og fyrir kraft Heilags anda á hún hlutdeild í
því guðlega verki þegar Faðirinn sendi
Soninn til að vera frelsari heimsins (1. Jóh.4:14, sbr
Jóh.3:17). |
| 19 |
Heilagur andi gefur söfnuði kristinna
manna margvíslegar gjafir. Þær eiga að vera
til heilla fyrir allan Guðs lýð og birtast í
þjónustu innan safnaðarins og gagnvart heiminum.
Sérhver kristinn maður er kallaður til þess að
uppgötva með hjálp safnaðarins gjafir sínar
og nota þær til þess að uppbyggja kirkjuna og
þjóna þeim heimi, sem kirkjan er send til.[2] |
| 20 |
Kirkjan er guðlegur veruleiki. Hún
er heilög og handan forgengilegs tíma og rúms.
Á sama tíma setur breyskleiki og ófullkomnun
mannlegs samfélags mark sitt á hana því
hún er mannleg stofnun. Kirkjan er ávallt kölluð
til iðrunar, endurbóta og endurnýjunar. Hún
þarf stöðugt að lifa í náð Guðs
og fyrirgefningu. Ritningarnar gefa okkur mynd af kirkjunni sem lifir
í ljósi fagnaðarerindisins: |
| |
|
Kirkjan er rótfest og grundvölluð á kærleika
og náð Drottins Jesú Krists. |
| |
|
Kirkjan mótast alltaf af gleðinni, biður stöðugt
og þakkar jafnvel þótt hún þjáist. |
| |
|
Kirkjan er pílagrímakirkja, lýður Guðs
með nýjan himneskan þegnrétt, heilög
þjóð og konunglegt prestafélag. |
| |
|
Kirkjan játar sameiginlega postullega trú í
orði og lífi, trú sem er sameiginleg kirkjunni alls
staðar og á öllum tímum. |
| |
|
Kirkjan hefur hlutverk gagnvart öllum kynþáttum
og þjóðum, að predika fagnaðarerindið,
að boða fyrirgefningu syndanna, skíra og veita altarissakramentið. |
| |
|
Kirkjan á sér vígða postullega þjóna
sem eru sendir af Guði til kalla saman og næra lýð
Guðs hvarvetna, sameina hann og tengja hinni almennu kirkju í
öllu samfélagi heilagra. |
| |
|
Kirkjan staðfestir í áþreifanlegu samfélagi
læknandi og sameinandi kraft Guðs meðal sundraðs
mannkyns. |
| |
|
Kirkjan er samfélag bundin sterkum böndum er leyfa henni
að bera vitni í heiminum á árangursríkan
hátt, til að vernda og túlka hina postullegu trú,
að taka ákvarðanir, beita kennivaldi og veita af gæðum
sínum til nauðstaddra. |
| |
|
Kirkjan er lifandi og hún svarar þeirri von sem Guð
hefur gefið henni; hún væntir þeirrar hlutdeildar
sem Guð hefur heitið henni í arfi síns lýðs;
hún bregst við þeirri von að fá að
njóta krafts Guðs og er opin þeim sem treysta á
hann. |
| |
Þessi mynd af kirkjunni er á
engan hátt tæmandi, samt bendir hún kirkjum okkar
á hvernig við verðum trúverðug og minnir
á að við höfum stöðuga þörf
fyrir iðrun og endurnýjun. |
| B |
Eðli samfélags og markmið
einingar |
| 21 |
Ritningarnar lýsa einingu kirkjunnar
sem gleðilegu samfélagi við Föðurinn og Soninn
Jesú Krist (t.d. 1.Jóh.1:1-10) sem og meðlima hennar.
Jesús biður að lærisveinarnir megi vera eitt
eins og Faðirinn er í honum og hann í Föðurnum,
svo að heimurinn megi trúa (sjá Jóh.17:21).
Vegna þess að eining kirkjunnar er grundvölluð
á þeim leyndardómi sem er samband persóna
þrenningarinnar, er sá leyndardómur nauðsynleg
forsenda þeirrar einingar. Um einingu líkama Krists er
rætt í tengslum við að einn er andinn og ein
vonin "Einn er Drottinn, ein trú, ein skírn, einn
Guð og faðir allra..."(Ef.4:4-6) Samfélag kristinna
manna og kirkna skyldi ekki vera álitið manna verk. Það
er gjöf sem Kristur gefur og "eins og öll góð
gjöf kemur einingin frá Föðurnum fyrir Soninn
í Heilögum anda".[3] |
| 22 |
Í þessu ljósi hlýtur
klofningur að vera afbrigðilegt ástand. Þrátt
fyrir syndir okkar og sundrung örlar nú þegar á
þeirri einingu í kirkjunni sem hún er kölluð
til. Einingin þarf að verða augljós og opinber
í skipulagi kirkjunnar, svo að það megi sjást
fyrir Heilagan anda að hún er einn líkami Krists
og tákn, tæki og frumgróði Guðsríkisins
sem koma skal. Í þessu samhengi eru allar hefðbundnar
kirkjudeildir aðeins til bráðabirgða. |
| 23 |
Sýnilegri einingu má þó
ekki rugla saman við það að vera eins. "Eining
í Kristi er ekki þrátt fyrir og í andstöðu
við fjölbreytni, heldur er gefin með og í fjölbreytni"[4].
Þessi fjölbreytni samsvarar hinum mörgu gjöfum
Heilags anda til kirkjunnar og er því hugtak sem hefur
grundvallarþýðingu fyrir kirkjuskilning okkar á
öllum sviðum en er ekki aðeins tilslökun gagnvart
guðfræðilegri fjölhyggju. Bæði eining
og fjölbreytni kirkjunnar grundvallast á samfélagi
heilagrar þrenningar. |
| 24 |
Það eru bönd samfélagsins
sem viðhalda einingu og styðja fjölbreytni. Samfélag
við Guð og aðra í trúnni er staðfest
í einni skírn sem svar við postullegri predikun;
í sameiginlegri játningu postullegrar trúar;
í sameiginlegri máltíð sem byggir upp einn
líkama Krists; og í einni þjónustu sem
helguð er með bæn og yfirlagningu handa. Þessi
eining birtist einnig sem samfélag í kærleika
og ber það með sér að kristnir menn eru bundnir
hver öðrum í einingarbandi með gagnkvæmri
ábyrgð, sameiginlegum ávöxtum andans og þeirri
skyldu að deila með sér efnislegum gæðum.
Þegar í Postulasögunni getum við greint þessi
bönd: "Þeir sem veittu orði hans (Péturs)
viðtöku voru skírðir... Þeir ræktu
trúlega uppfræðslu postulanna og samfélagið,
brotning brauðsins og bænirnar... Allir þeir sem trúðu
héldu hópinn og höfðu allt sameiginlegt."
(Post.2:41 og áfram) |
| 25 |
Í frásögn Postulasögunnar
nýtur þetta samfélag postullegrar þjónustu.
Upp er dregin mynd af því hvernig þessi þjónusta
fóstrar ríkulega fjölbreytni en viðheldur á
sama tíma einingunni. Upp er dregin mynd af því
þegar postularnir Pétur og Páll taka þá
róttæku ákvörðun að skíra
heiðingjana. Þegar hætta er á klofningi er
sú ákvörðun staðfest með því
að kalla saman til kirkjuþings (sjá Post.15). Hér
sést ljóslega hlutverk hinna postullegu leiðtoga
og staða þeirra á kirkjuþingum. |
| 26 |
Slíkum skilningi á samfélagi
kristinna manna hefur verið lýst á eftirfarandi
hátt:
Eining kirkjunnar sem er gefin í Kristi og rótfest
í hinum þríeina Guði verður að veruleika
í hinu boðaða orði, í sakramentunum og í
þjónustunni sem stofnað er til af Guði og veitt
í gegnum vígsluna. Hún er lifandi veruleiki bæði
í einingu trúarinnar sem við vitnum sameiginlega
um og játum og kennum, og í einingu vonar og kærleika
sem örvar okkur til einingar í skuldbundnu samfélagi.
Eining þarfnast sýnilegs ytra forms sem getur umfaðmað
innri sundurgerð og andlega fjölbreytni svo og sögulegar
breytingar og þróun. Þannig er eining þess
samfélags sem spannar alla tíma og staði og er kallað
til að bera vitni og þjóna heiminum.[5]
|
| 27 |
Þegar í Nýja testamentinu
er rætt um klofning meðal kristinna manna (1.Kor.1:11-13,
1.Jóh. 2:18-19). Trúin skyldar kirkjur sem ekki standa
á sama grunni af sögulegum ástæðum eða
eru aðskildar af ásetningi, til að vinna að og
biðja fyrir endurnýjun sýnilegrar einingar og til
að þroska andlegt samfélag þeirra. Kirkjan
hefur fyrir sjónum sér eininguna sem markmið allrar
sköpunar (Ef.1), þegar allur heimurinn verður sættur
við Guð (II.Kor.5). Samfélag er þess vegna ávöxtur
endurlausnarinnar og tilheyrir því hinni komandi öld
þegar Guðsríkið kemur í fyllingu sinni.
Kristnir menn geta aldrei umborið sundrungu. Þeir eru skuldbundnir,
ekki eingöngu til að vernda og viðhalda, heldur einnig
til að hvetja og hlynna að samheldni eins og frekast er unnt
milli og innan kirknanna. |
| 28 |
Samfélag af slíkum toga á
sér margar hliðar. Það felur í sér
samkomulag um trúaratriði ásamt sameiginlegri þjónustu
sakramentanna, stutt af einingu í kirkjulegri þjónustu
og sameiginlegri ráðgjöf í málefnum
trúar, lífs og vitnisburðar. Þessi samvinna
og samfélag verður e.t.v. að finna sér stað
í lögum og reglugerðum kirkjunnar. Til fullnustu samfélagsins
verður að fylgja þessu sýnilega lífi kirkjunnar
staðfast andlegt samneyti, vöxtur í einum hug, gagnkvæm
umhyggja og áhugi á einingu (Fil.2:2). |
|
[1]Sjá W.A. Norgren og W.G. Rusch
(ritstj.), Implications of the Gospel. Lutheran-Episcopal Dialogue,
Series III (Minneapolis og Cincinnati, 1988) (LED III), kafli III,
greinar 33-37 og 51-57.
[2]Skírn, máltíð Drottins,
þjónusta (Limaskýrslan, þýð.
Einar Sigurbjörnsson, Kirkjuráð 1984), (Lima), Þjónusta,
gr.5.
[3]Roman Catholic / Lutheran Joint Commission,
Ways to community, (Geneva, 1981), gr.9.
[4]Sama, gr.34.
[5]Roman Catholic / Luteran Joint Commission,
Facing Unity. Models Forms and Phases of Catholic-Lutheran Church
Fellowship (n.pl. 1985), gr.3. |
